Pod koniec 2024 roku Główny Urząd Statystyczny wskazał, że na polskich uczelniach studiowało około 1,3 mln osób. Z badań wynika, że 54% studentów łączy naukę z zatrudnieniem, zarówno dorywczym, jak i stałym. Średnie zarobki studentów wzrosły w ciągu roku z 3,6 tys. zł netto do 4,1 tys. zł netto. Młodzi pracownicy poniżej 26. roku życia korzystają z ulgi dla młodych, co powoduje, że ich wynagrodzenie brutto i netto często jest takie samo.
Jak obecnie wyglądają zarobki i formy zatrudnienia?
Największa grupa pracujących studentów — 18,5% — otrzymuje wynagrodzenie w przedziale 4–5 tys. zł netto. Około jedna trzecia studentów ma pensję powyżej 5 tys. zł miesięcznie, a niemal połowa mieści się w przedziale 3–6 tys. zł netto. Najczęściej występującą formą zatrudnienia jest umowa zlecenie — korzysta z niej 44% badanych. Umowa o pracę na czas nieokreślony dotyczy 25% studentów, a 20% pracuje na umowę o czas określony; pozostałe formy to praca tymczasowa (5%) i umowa o dzieło (4%).
Jakie są oczekiwania płacowe studentów?
Średnie oczekiwania startowe wskazywane przez studentów wynoszą około 9,9 tys. zł netto miesięcznie. Po roku doświadczenia oczekiwania rosną do ponad 12 tys. zł, po trzech latach do około 14 tys. zł, a w perspektywie dziesięciu lat przekraczają 16 tys. zł netto. Już teraz 14% studentów uważa, że satysfakcjonujące byłoby wynagrodzenie rzędu 20 tys. zł i więcej; w perspektywie dekady odsetek ten ma wzrosnąć do niemal 47,2%.
Gdzie studenci mają największe szanse na wyższe pensje?
Rankingi opłacalności kierunków pokazują, że najwyższe mediany zarobków w pierwszym roku po dyplomie osiągają absolwenci studiów technicznych i informatycznych. Przykładowo mediana dla programu Executive MBA sięgała ponad 20,8 tys. zł miesięcznie, a wybrane kierunki informatyczne notowały mediany od około 11 tys. zł do ponad 16 tys. zł w pierwszym roku po ukończeniu studiów. W zestawieniach dominują kierunki związane z technologią i inżynierią, co przekłada się na relatywnie wyższe wynagrodzenia na starcie kariery.
Programy stażowe również oferują możliwości podwyższenia zarobków tuż po studiach. Program Kariera Polskiej Rady Biznesu w 23. edycji angażuje 40 firm i instytucji z 25 miast i dysponuje 115 miejscami stażowymi. Wynagrodzenie stażystów mieści się w przedziale od 4,8 tys. zł do niemal 8,5 tys. zł miesięcznie. Zgłoszenia do tej edycji można składać do 15 maja na stronie programkariera.pl.
Co wynika z porównań z rynkiem pracy?
Zarobki studentów i młodych absolwentów pozostają niższe od przeciętnych płac w niektórych branżach i regionach, gdzie średnie wynagrodzenia sięgają znacznie wyższych kwot. Różnice zależą od kierunku studiów, doświadczenia, formy zatrudnienia i miejsca pracy. W praktyce najwyższe środowiskowe płace występują w sektorach technologicznych, finansach i przemyśle wydobywczym.
Zestaw danych pokazuje, że rosnące oczekiwania finansowe młodych pracowników nie zawsze odpowiadają typowym wynagrodzeniom na starcie kariery, ale istnieją ścieżki — kierunki studiów i programy stażowe — które zwiększają szansę na szybsze osiągnięcie wyższych płac.
