Na posiedzeniu Komisji ds. Dzieci i Młodzieży w Sejmie zaprezentowano raport "Zalecenia Komitetu Praw Dziecka ONZ dla Polski. Ocena realizacji i rekomendacje dla władz" przygotowany przez Koalicję Organizacji Pozarządowych koordynowaną przez UNICEF Polska. Przedstawiciele organizacji alarmują, że blisko połowa dorosłych nie wie o zakazie stosowania kar cielesnych wobec dzieci, obowiązującym w Polsce od 2010 roku. Raport formułuje wnioski dotyczące działań prewencyjnych, systemów pomocy oraz zmian prawnych.
Czego raport mówi o świadomości zakazu i edukacji?
Renata Szredzińska z Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę podkreśliła potrzebę ogólnopolskich kampanii informacyjnych przypominających rodzicom i opiekunom, że kary fizyczne są zabronione. Ekspertka zaapelowała o przygotowanie przyjaznych dzieciom standardów ochrony oraz o edukację, która ograniczy akceptację dla kar cielesnych. Raport wskazuje, że badania naukowe – w tym publikacje w czasopiśmie Nature Human Behaviour – wykazują szkodliwe skutki stosowania klapsów i innych form przemocy fizycznej wobec dzieci.
Jakie luki systemowe wykazał raport?
Tomasz Thun‑Janowski ze Stowarzyszenia SOS Wioski Dziecięce zwrócił uwagę na kryzys pieczy zastępczej; według przedstawionych danych w pieczy przebywa około 78 tys. dzieci. Raport stwierdza, że wciąż nie zapewniono wystarczającej liczby rodzinnych form opieki, a w placówkach instytucjonalnych trafiają najmłodsi oraz dzieci z niepełnosprawnościami. Karolina Czarwińska ze Stowarzyszenia Interwencji Prawnej wskazała na regres ochrony dzieci w kontekście migracyjnym: wprowadzono czasowe ograniczenia składania wniosków o ochronę na granicy z Białorusią, a w 2025 roku zanotowano umieszczanie dzieci w strzeżonych ośrodkach dla cudzoziemców. Organizacje monitorujące dokumentowały przypadki pushbacków małoletnich, które różniły się liczebnie od danych podawanych przez Straż Graniczną.
Jakie rekomendacje skierowano do władz?
UNICEF Polska i partnerzy postulują opracowanie kompleksowej polityki na rzecz dzieci obejmującej wszystkie obszary Konwencji o prawach dziecka. Raport rekomenduje ratyfikację III Protokołu fakultatywnego Konwencji o prawach dziecka, co umożliwiłoby dzieciom składanie skarg bezpośrednio do Komitetu Praw Dziecka ONZ. Eksperci proponują wdrożenie modelu Barnahus — ośrodków kompleksowej pomocy, gdzie służby współpracują w jednym miejscu — oraz ściganie wszystkich przypadków przemocy wobec dzieci i zapewnienie wsparcia dla ofiar. Organizacje sprzeciwiają się także publicznemu ujawnianiu danych osób, które popełniły czyny zabronione jako małoletni, w rejestrach sprawców przestępstw seksualnych.
Polska podpisała III Protokoł fakultatywny w 2013 roku, lecz nie ratyfikowała go do tej pory.