środa, 21 października Imieniny: Urszula, Hilary, Jakub
Kontakt
Teraz środa, 21 października 2026
Znane osoby

Andrzej Ajnenkiel — historyk konstytucjonalizmu i parlamentarysta

• Agnieszka Górska • 3 min czytania

Andrzej Ajnenkiel

Był polskim historykiem i profesorem nauk humanistycznych, specjalizującym się w historii najnowszej oraz w historii państwa i prawa ze szczególnym uwzględnieniem konstytucjonalizmu i parlamentaryzmu.

Dane podstawowe
Imię i nazwiskoAndrzej Ajnenkiel
Urodzenie21 lutego 1931, Warszawa
Zgon10 kwietnia 2015, Warszawa
Zawódhistoryk, profesor
Wykształcenie i działalność
Ukończone studiaWydział Prawa, Uniwersytet Warszawski (1949–1954)
Główne obszary badańhistoria najnowsza; historia państwa i prawa; konstytucjonalizm i parlamentaryzm
Funkcje i stanowiska
InstytucjeInstytut Historii PAN; Wojskowy Instytut Historyczny; Wojskowe Biuro Badań Historycznych; Uczelnia Łazarskiego
Inneprezes Polskiego Towarzystwa Historycznego (1988–1991); kanclerz Kapituły Orderu Odrodzenia Polski (1993–2008)

profesor nauk humanistycznych i badacz ordynacji konstytucyjnych, znany z licznych publikacji dotyczących parlamentarystyki II Rzeczypospolitej i dziejów ustrojowych Polski.

Życiorys i wykształcenie

W 1949 roku ukończył Liceum im. Tadeusza Reytana w Warszawie. W lutym 1945 roku wstąpił do harcerstwa, a we wrześniu 1945 trafił do oddziału Narodowych Sił Zbrojnych w Podkowie Leśnej. W okresie studiów był aresztowany i poddany represjom z powodu udziału w podziemnej działalności niepodległościowej tej organizacji.

W latach 1949–1954 studiował na Wydziale Prawa Uniwersytetu Warszawskiego. Po ukończeniu studiów pracował w Archiwum Akt Nowych w Warszawie.

Kariera naukowa i działalność publiczna

Od 1979 związany z Instytutem Historii Polskiej Akademii Nauk w Warszawie; w 1991 uzyskał tytuł profesora zwyczajnego. W latach 1987–1988 był prezesem warszawskiego Towarzystwa Miłośników Historii, a w latach 1988–1991 sprawował stanowisko prezesa Polskiego Towarzystwa Historycznego.

Między 1990 a 1993 rokiem pełnił funkcję eksperta Senatu RP oraz Prezydenta RP przy pracach nad przygotowaniem Konstytucji RP. W 1990 roku wchodził w skład tzw. Komisji Michnika. W latach 1993–2001 kierował Wojskowym Instytutem Historycznym, a po zmianach organizacyjnych był dyrektorem Wojskowego Biura Badań Historycznych do 31 października 2002.

Był wykładowcą Uczelni Łazarskiego i kierował tam Katedrą Historii Prawa. W latach 1959–1981 należał do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej; pełnił funkcję I sekretarza POP PZPR w Instytucie Historii PAN. Zasiadał w radach redakcyjnych kilku czasopism i wydawnictw, między innymi Polskiego Słownika Biograficznego oraz „Przeglądu Historyczno‑Wojskowego”.

Publikacje i dorobek

W dorobku naukowym pozostawił ponad 400 prac, w tym kilkanaście książek. Do ważniejszych pozycji należą:

  • Od rządów ludowych do przewrotu majowego. Zarys dziejów politycznych Polski 1918–1926 (Wiedza Powszechna, 1968).
  • Spór o model parlamentaryzmu polskiego do 1926 roku (KiW, 1972).
  • Parlamentaryzm II Rzeczypospolitej (wyd. Omega, 1975).
  • Polska po przewrocie majowym: Zarys dziejów politycznych Polski 1926–1939 (Wiedza Powszechna, 1977).
  • Historia sejmu polskiego (tom 2, część 1–2, PWN, 1989).
  • Konstytucje Polski 1791–1997 (Rytm, 2001).

Życie prywatne i pochówek

Był synem Stefana oraz Janiny z domu Rogo; matka zmarła, gdy miał trzy lata. Był żonaty dwukrotnie i miał troje dzieci. Został pochowany na Cmentarzu Bródnowskim w Warszawie, kwatera 64C-4-20/21.

Ordery i odznaczenia

Otrzymał Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski w 1999 roku oraz Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski.

Najczęstsze pytania

Czym zajmował się Andrzej Ajnenkiel?
Był historykiem specjalizującym się w historii najnowszej oraz w historii państwa i prawa, ze szczególnym naciskiem na konstytucjonalizm i parlamentarystykę.
Gdzie pracował Andrzej Ajnenkiel?
Był związany z Instytutem Historii PAN, kierował Wojskowym Instytutem Historycznym i Wojskowym Biurem Badań Historycznych oraz wykładał na Uczelni Łazarskiego.
Ile publikacji napisał Andrzej Ajnenkiel?
W swoim dorobku miał ponad 400 prac, w tym kilkanaście książek.
Jakie odznaczenia otrzymał Andrzej Ajnenkiel?
Otrzymał Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (1999) oraz Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Agnieszka Górska

Nazywam się Agnieszka Górska i w redakcji witajpolsko.pl odpowiadam za dział Znani z miasta. Piszę o ludziach związanych z Polską: sportowcach, artystach, naukowcach, przedsiębiorcach i społecznikach, których nazwiska zna okolica.

Czytaj również